Dautov Androlog · Toshkent
UZ RU Qabulga yozilishYozilish

● Seksologiya · Talaba va shifokorlar uchun

Erkaklarda libido pasayishi: baholash va davolash

Erkaklarda jinsiy istak pasayishining taʼrifi, biopsixoijtimoiy sabablari, endokrin tekshiruv, davolash tamoyillari, testosteron terapiyasi koʻrsatmalari va mutaxassisga yuborish mezonlari.

Muallif: Davron Dautov, androlog-urolog · Toshkent

26 slayd · 548 KB · PowerPoint (.pptx)

Taqdimotning birinchi slaydi: Erkaklarda libido pasayishi: baholash va davolash
01

Taqdimot maqsadlari

  • Erkaklarda gipoaktiv jinsiy istak buzilishini (DSM-5, ICD-11, ICD-10) taʼriflash va normal farqlardan ajratish
  • Libido pasayishining biopsixoijtimoiy sabablarini (endokrin, ruhiy, dori, surunkali kasallik, munosabat) tizimlashtirish
  • Jinsiy anamnez, savolnomalar, dorilarni qayta koʻrib chiqish va endokrin tekshiruvni bosqichma-bosqich qoʻllash
  • Testosteron terapiyasi koʻrsatmalarini, prolaktinoma, tireoid kasalliklari va psixoseksual yondashuvni asoslash
  • Keng tarqalgan xatolarni (qoʻshimchalar, keraksiz testosteron) bilish va mutaxassisga yuborish mezonlarini qoʻllash
02

Taʼrif va tasnif

  • Erkaklarda gipoaktiv jinsiy istak buzilishi (male hypoactive sexual desire disorder, HSDD) — jinsiy fantaziyalar va jinsiy faoliyatga istakning doimiy yoki takroriy yetishmasligi yoki yoʻqligi.
  • DSM-5: taxminan kamida 6 oy davom etadi, klinik jihatdan sezilarli iztirob keltiradi, yosh va hayot sharoitini hisobga olib baholanadi; boshqa ruhiy kasallik, munosabat mojarosi, modda yoki dori taʼsiri, tibbiy holat bilan yaxshiroq izohlanmasligi kerak.
  • ICD-10: F52.0 (jinsiy istak yetishmasligi yoki yoʻqolishi). ICD-11 da erkak va ayol uchun umumiy tashxis — jinsiy istak disfunksiyasi (hypoactive sexual desire dysfunction).
  • Past istak oʻz-oʻzidan kasallik emas: iztirob yoki munosabatga zarar boʻlmasa, bu normal farq boʻlishi mumkin (masalan, aseksuallik, yoshga bogʻliq pasayish).
  • Tasnif: umrbod yoki orttirilgan; umumlashgan yoki vaziyatli (faqat sherik bilan yoki faqat maʼlum sharoitda). Bu sababni izlashni yoʻnaltiradi.
  • Spontan va javobli (responsive) istak: yoshi kattaroq erkaklarda istak koʻpincha ragʻbatlantirishdan keyin paydo boʻladi; bu oʻzi buzilish emas.
  • Boshqa jinsiy disfunksiyalar (ED, erta yoki kechikkan ejakulyatsiya) istakni ikkilamchi pasaytirishi mumkin; ular ham baholanadi.
03

Epidemiologiya va istak fiziologiyasi

  • Past jinsiy istak keng tarqalgan shikoyat; yosh bilan koʻpayadi va koʻpincha tibbiy yoki psixologik omillar bilan bogʻliq. Tarqalish koʻrsatkichlari taʼrifga qarab keskin farq qiladi.
  • Markaziy boshqaruv: gipotalamus (medial preoptik soha), limbik tizim, prefrontal korteks. Dopamin istakni kuchaytiradi; serotonin va prolaktin tormozlovchi taʼsir koʻrsatadi.
  • Androgenlar (testosteron va uning estradiolga aylanishi) markaziy ravishda istakni qoʻllab-quvvatlaydi; taʼsir «boʻsagʻa» xususiyatiga ega: boʻsagʻadan past darajada istak pasayadi, undan yuqorida qoʻshimcha testosteron istakni deyarli oshirmaydi.
  • Istak oʻzgaruvchan: stress, uyqu, charchoq, munosabat sifati va yangilik unga taʼsir qiladi.
  • Istak, qoʻzgʻalish (ereksiya) va orgazm alohida, ammo oʻzaro bogʻliq jarayonlar: ED qochish xulqi orqali istakning ikkilamchi pasayishiga olib kelishi mumkin.
  • Past istak baʼzan tizimli kasallikning (gipogonadizm, gipofiz oʻsmasi, depressiya, diabet) birinchi belgisi boʻlishi mumkin.
04

Biopsixoijtimoiy sabablar

GuruhMisollarMexanizm
Endokrin Gipogonadizm, giperprolaktinemiya, gipo- va gipertireoz, Kushing sindromi, akromegaliya Androgen tanqisligi yoki gormonal muvozanat buzilishi; prolaktin istakni tormozlaydi
Ruhiy salomatlik Depressiya, xavotir, surunkali stress, PTSD, charchoq Ragʻbat va zavq kamayishi (anhedoniya), eʼtibor va energiya pasayishi
Dorilar va moddalar SSRI, antipsixotiklar, antiandrogenlar, 5-ARI, opioidlar, alkogol, anabolik steroidlar Gormonal bostirish, serotonin ↑, prolaktin ↑ yoki sedasiya
Surunkali kasalliklar Diabet, semizlik, uyqu apnoesi, buyrak yoki jigar kasalligi, yurak yetishmovchiligi, OIV, ogʻriq Gipogonadizm, charchoq, yalligʻlanish, umumiy holsizlik
Turmush tarzi Uyqu yetishmasligi, harakatsizlik, koʻp alkogol, chekish, giyohvandlik Testosteron va energiyaning pasayishi
Munosabat va ijtimoiy Mojaro, yaqinlik yetishmasligi, sherik disfunksiyasi, travma, madaniy taqiqlar Vaziyatli istak pasayishi, qochish xulqi
05

Istakni pasaytiruvchi dori guruhlari

GuruhMisollar (INN)Amaliy yondashuv
Antidepressantlar (SSRI, SNRI) Sertralin, paroksetin, fluoksetin, venlafaksin Doza kamaytirish yoki almashtirish (masalan, bupropion, mirtazapin); birdan toʻxtatmang
Antipsixotiklar Risperidon, haloperidol Prolaktin ↑ → istak ↓; prolaktin-neytral dori haqida psixiatr bilan kelishing
Antiandrogenlar va GnRH preparatlari Siproteron, bikalutamid, GnRH agonistlari Testosteron taʼsiri yoki sintezi bostiriladi; kutilgan taʼsir haqida oldindan ogohlantiring
5-alfa-reduktaza ingibitorlari Finasterid, dutasterid Istak va ereksiya pasayishi mumkin; muqobil davo, axborotli rozilik
Opioidlar Morfin, metadon, tramadol (uzoq qabul) Opioid keltirib chiqargan androgen tanqisligi; doza kamaytirish, testosteronni baholash
Antigipertenziv dorilar Beta-blokatorlar, tiazidlar, spironolakton, klonidin Istak va ereksiya pasayishi; boshqa guruhga almashtirishni koʻrib chiqing
Boshqalar Fermentni induksiyalovchi antiepileptiklar, benzodiazepinlar, ketokonazol, alkogol, kannabis SHBG ↑ yoki sedasiya; individual baholash
06

Jinsiy anamnez

  • Istak: qachon boshlandi (umrbod yoki orttirilgan), hamma vaziyatda yoki faqat sherik bilan, fantaziyalar va masturbatsiya bormi — psixogen va organik sababni ajratishga yordam beradi.
  • Spontan istak va ertalabki ereksiyalar: saqlangan boʻlsa androgen tanqisligi ehtimoli kamayadi, lekin inkor qilinmaydi.
  • Boshqa jinsiy funksiyalar: ereksiya, ejakulyatsiya, orgazm — ED yoki ejakulyator buzilish istakni ikkilamchi pasaytirishi mumkin.
  • Gipogonadizm alomatlari: charchoq, mushak kuchi pasayishi, kayfiyat oʻzgarishi, tana tuklari kamayishi, ginekomastiya, issiq toʻlqinlari.
  • Gipofiz alomatlari: bosh ogʻrigʻi, koʻruv maydoni buzilishi, galaktoreya.
  • Dorilar va moddalar: retseptli va retseptsiz dorilar, qoʻshimchalar, alkogol, nikotin, giyohvandlik, anabolik steroidlar (toʻxtatganidan keyin ham).
  • Ruhiy holat, uyqu, ish yuki, travma; surunkali kasalliklar va ogʻriq.
  • Munosabat: sherik bilan sifat, mojaro, sherik funksiyasi, istaklar nomuvofiqligi, farzand koʻrish bosimi; bemorning iztirobi va maqsadi.
07

Obyektiv koʻrik va savolnomalar

  • Obyektiv: BMI, bel aylanasi, qon bosimi; ikkilamchi jinsiy belgilar (tana tuklari), ginekomastiya, galaktoreya; qalqonsimon bez; gipofiz makroadenomasi gumon qilinsa koʻruv maydoni.
  • Jinsiy aʼzolar: moyaklar hajmi va zichligi (kichik, yumshoq — gipogonadizm), penis (Peyroni plakalari), yoshga qarab prostata.
  • Surunkali kasallik belgilari (jigar, buyrak, yurak, oʻpka) va uyqu apnoesi xavf omillari.
  • Validatsiyalangan savolnomalar (umumiy darajada): IIEF (istak domeni), Sexual Desire Inventory; kayfiyat uchun PHQ-9, xavotir uchun GAD-7. ADAM va AMS gipogonadizm skrining uchun sezgir, lekin aniqligi past.
  • Savolnomalar tashxis qoʻymaydi: intervyuni toʻldiradi va dinamikani kuzatishga yordam beradi.
  • Depressiya va oʻz joniga qasd fikrlari borligini soʻrang; xavf boʻlsa shoshilinch mutaxassisga yuboring.
  • Imkon boʻlsa, bemor roziligi bilan sherik bilan alohida suhbat foydali.
08

Laborator tekshiruv

TahlilNima uchunTalqin
Umumiy testosteron (ertalab) Gipogonadizmni tasdiqlash Ertalab ikki marta; past boʻlsa LH/FSH bilan davom eting
SHBG, erkin T (hisoblangan) Chegaraviy T yoki SHBG oʻzgargan holatlar Semizlik, diabet, gipotireoz — SHBG ↓; qarilik, gipertireoz, sirroz, antiepileptiklar — SHBG ↑
LH, FSH Birlamchi va ikkilamchi gipogonadizmni ajratish LH/FSH ↑ — testikulyar; past yoki normal + T past — gipotalamo-gipofizar
Prolaktin Giperprolaktinemiyani aniqlash Past T/LH, galaktoreya, bosh ogʻrigʻi, antipsixotik; yuqori boʻlsa takrorlang
TSH Tireoid disfunksiyasi Anomal boʻlsa erkin T4; davolash istakni tiklashi mumkin
Glyukoza/HbA1c, lipidlar Diabet va metabolik sindrom Gipogonadizm, ED va past istak bilan bogʻliq
Hb/Ht, PSA Testosteron terapiyasidan oldin Yuqori Ht va prostata saratoni gumoni qarshi koʻrsatma
Ferritin, transferrin; jigar, buyrak, D vitamini Ikkilamchi gipogonadizm va surunkali kasalliklar sabablari Koʻrsatma boʻyicha; temir toʻplanishi (gemoxromatoz) ni inkor qiling
09

Testosteron talqini va chegaralar

  • Ertalab (taxminan 7–11 soat) olingan umumiy testosteron ikki marta tasdiqlanadi; oʻtkir kasallik, uyqusizlik, notoʻgʻri vaqt natijani buzadi.
  • AUA 2018: umumiy T <300 ng/dL (≈10,4 nmol/L) — maqbul chegara. EAU: ~12 nmol/L dan past boʻlsa davolash koʻrib chiqilishi mumkin, ~8 nmol/L dan pastda koʻpincha aniq tanqislik. Chegaralar usul va laboratoriyaga bogʻliq.
  • Chegaraviy qiymatlarda SHBG va erkin testosteron, takroriy oʻlchash va alomatlarga qarab qaror qilinadi.
  • Yuqori doza biotin (B7 vitamini) baʼzi immunoanalizlarda testosteron natijasini buzishi mumkin: tahlildan oldin qabulni toʻxtating.
  • Testosteron past boʻlsa-yu, istak pasayishi boshqa sabab bilan ham bogʻliq boʻlishi mumkin (depressiya, munosabat): laborator qiymat alomatlar bilan birga baholanadi.
  • Normal testosteron istak buzilishini inkor qilmaydi, lekin bunday erkaklarda testosteron terapiyasi samara bermaydi.
  • LH/FSH ↑ — birlamchi; LH/FSH past yoki normal + T past — ikkilamchi: prolaktin, gipofiz MRT, temir, dori taʼsiri (opioid, steroid).
10

Libido pasayishini baholash algoritmi

  1. Shikoyatni aniqlang: iztirob bormi? Umrbod yoki orttirilgan, umumlashgan yoki vaziyatli; sherik holati.
  2. Dorilar va moddalarni qayta koʻrib chiqing (SSRI, antipsixotiklar, antiandrogenlar, 5-ARI, opioidlar, alkogol, steroidlar).
  3. Depressiya, xavotir, stress, uyqu va munosabatni baholang (PHQ-9, GAD-7, intervyu); ED va boshqa jinsiy disfunksiyalarni aniqlang.
  4. Koʻrik: BMI, ikkilamchi belgilar, moyaklar, ginekomastiya, galaktoreya, koʻruv maydoni.
  5. Laboratoriya: ertalabki umumiy T (ikki marta), SHBG, LH/FSH, prolaktin, TSH, glyukoza/HbA1c, lipidlar — koʻrsatma boʻyicha.
  6. T past + alomat: LH/FSH bilan birlamchi va ikkilamchi shaklni ajrating; prolaktin yuqori boʻlsa gipofiz MRT, endokrinolog.
  7. T normal: psixoseksual, munosabat va turmush tarzi omillari ustida ishlang.
11

Davolash: sababni bartaraf etish

  • Dori sababi: iloji boʻlsa dozani kamaytirish yoki almashtirish; bemor retseptni oʻzboshimchalik bilan toʻxtatmasin, retsept yozuvchi bilan kelishsin.
  • Prolaktinoma: dopamin agonistlari (kabergolin — birinchi qator); prolaktin va koʻpincha testosteron normallashadi. Makroadenomada MRT, koʻruv maydoni, endokrinolog yoki neyroxirurg.
  • Gipo- yoki gipertireoz: asosiy kasallikni davolash; eutireoz erishilgach istak koʻpincha tiklanadi.
  • Depressiya va xavotir: psixoterapiya (KBT) yoki jinsiy nojoʻya taʼsiri kam antidepressantga almashtirish; davolanmagan depressiyaning oʻzi istakni pasaytiradi.
  • Surunkali kasalliklar: diabet, semizlik, uyqu apnoesi (CPAP), yurak, buyrak va jigar kasalliklarini optimal nazorat qilish.
  • Opioid keltirib chiqargan androgen tanqisligi: opioid dozasini kamaytirish yoki almashtirish; zarur boʻlsa testosteron.
  • Birlamchi gipogonadizm sababi (Klaynfelter, orxit, ximioterapiya) — androlog yoki endokrinolog; ogʻir ikkilamchi gipogonadizmda gipofiz MRT, temir almashinuvi va boshqa gipofiz gormonlari.
12

Testosteron terapiyasi: qachon va qachon yoʻq

  • Koʻrsatma: alomatlar (past istak, ED, charchoq va boshqalar) + ertalab ikki marta tasdiqlangan past testosteron. Faqat past istak yoki faqat laborator qiymat yetarli emas.
  • Kutiladigan foyda: testosteroni past erkaklarda istak va jinsiy faollik oʻrtacha yaxshilanadi; normal testosteronli erkaklarda foyda isbotlanmagan.
  • Natijani taxminan 3–6 oydan keyin baholang; foyda boʻlmasa davom ettirish shart emas, boshqa sababni izlang.
  • Shakllari: transdermal gel yoki uzun taʼsirli inyeksiya; doza individual, maqsad — oʻrta-normal diapazon.
  • Qarshi koʻrsatmalar: fertillik istagi (spermatogenezni bostiradi), prostata yoki koʻkrak bezi saratoni, yuqori Ht, ogʻir davolanmagan uyqu apnoesi, nazoratsiz yurak yetishmovchiligi, yaqinda yurak xuruji yoki insult.
  • Nazorat: Ht, PSA (yoshga mos), lipidlar, alomatlar; ginekomastiya va suyuqlik tutilishiga eʼtibor bering.
  • Fertillikni xohlovchi gipogonadotrop gipogonadizmda testosteron emas, gonadotropinlar yoki antiestrogenlar (mutaxassis) qoʻllanadi.
  • Anabolik steroid ishlatgan erkakda gipogonadizm uzoq vaqt saqlanishi mumkin: tashxis uchun toʻxtatgandan keyin qayta baholang.
13

Psixoseksual terapiya va turmush tarzi

  • Psixoseksual terapiya (KBT, sensorli fokuslash / sensate focus, mindfulness): kutilmalar, qochish xulqi, salbiy fikrlar va jinsiy ssenariylar ustida ishlash.
  • Juftlik terapiyasi: muloqot, yaqinlik, istaklar nomuvofiqligi, mojaro; sherikni jarayonga jalb qilish.
  • Taʼlim: istak normada oʻzgaruvchan; yoshga qarab javobli istak mumkin; «erkak doim tayyor» degan notoʻgʻri tasavvurni tuzatish.
  • Turmush tarzi: jismoniy faollik, semizlikda vazn kamaytirish, yetarli uyqu, alkogol va chekishni cheklash, stressni boshqarish.
  • Uyqu apnoesini tekshiring (xurrak, kunduzgi uyquchanlik).
  • Erkaklarda HSDD uchun tasdiqlangan maxsus dori yoʻq; PDE5 ingibitorlari istakni emas, ereksiyani yaxshilaydi (ED boʻlsa foydali).
  • Ikkilamchi ED yoki ejakulyator buzilish boʻlsa, shuni ham davolang: istak koʻpincha tiklanadi.
  • Natijani taxminan 3 oy atrofida baholang; samara boʻlmasa qayta baholang va mutaxassisga yuboring.
14

Davolash yondashuvi algoritmi

  1. Xavfsizlikni tekshiring: depressiya yoki oʻz joniga qasd fikrlari, gipofiz makroadenomasi alomatlari — shoshilinch yuboring.
  2. Qaytar sabablarni bartaraf eting: dorilar, alkogol va moddalar, uyqu, stress, surunkali kasalliklar.
  3. Endokrin sabab bormi: prolaktinoma → dopamin agonisti; tireoid → davolash; gipogonadizm → sababga qarab.
  4. Testosteron past + alomat + fertillik istagi yoʻq → testosteron terapiyasi; fertillik istagida — gonadotropin yoki antiestrogen yondashuvi (mutaxassis).
  5. Testosteron normal yoki omillar bartaraf etilgan, istak past: psixoseksual yoki juftlik terapiyasi.
  6. 3–6 oydan keyin baholang: javob boʻlmasa tashxis va davolashni qayta koʻrib chiqing.
  7. Murakkab holatlarda mutaxassisga yuboring (endokrinolog, androlog, seksolog yoki psixiatr).
15

Keng tarqalgan xatolar

  • Faqat laborator qiymatga qarab davolash: iztirobsiz past istak yoki alomatsiz past T uchun testosteron tayinlamang.
  • Bir marta, notoʻgʻri vaqtda yoki oʻtkir kasallik paytida oʻlchangan testosteronga tayanish.
  • Biotin va boshqa qoʻshimchalarning tahlilga taʼsirini unutish; «testosteron kuchaytiruvchi» qoʻshimchalarning (tribulus, DHEA va boshqalar) samarasi isbotlanmagan, ayrimlarida yashirin dori moddalari boʻlishi mumkin.
  • Prolaktinni baholamaslik: past T yoki past istak + past LH boʻlsa prolaktin kerak; stress va namuna olish uni biroz oshirishi mumkin (takrorlang).
  • Dori sababini unutish: SSRI, 5-ARI, opioidlar, antipsixotiklar; bemor dorini oʻzboshimchalik bilan toʻxtatmasligi kerak.
  • Depressiyani faqat jinsiy muammo deb qarash yoki aksincha: ikkala yoʻnalish ham tekshiriladi.
  • Sherikni va munosabatni hisobga olmaslik; sherik muammolari (masalan, ogʻriq, disfunksiya) istakni pasaytirishi mumkin.
  • Testosteron spermatogenezni bostiradi: yosh erkakda tayinlashdan oldin fertillik rejasini soʻrang.
16

Mutaxassisga yuborish mezonlari

  • Endokrinolog: aniq past T va LH/FSH past yoki normal, giperprolaktinemiya (ayniqsa yuqori qiymat), gipofiz kasalligi gumoni, bir necha gipofiz gormoni yetishmovchiligi, yosh erkakda birlamchi gipogonadizm.
  • Neyroxirurg yoki oftalmolog: gipofiz makroadenomasi, koʻruv maydoni buzilishi, kuchli bosh ogʻrigʻi.
  • Androlog yoki urolog: kichik yoki oʻzgargan moyaklar, moyak oʻsmasi gumoni, fertillik istagi, hamroh ED yoki Peyroni kasalligi.
  • Psixiatr yoki klinik psixolog: ogʻir depressiya, oʻz joniga qasd fikrlari, travma, psixotik alomatlar.
  • Seksolog yoki psixoseksual terapevt: birlamchi psixogen istak buzilishi, munosabat muammolari, davolashga javobsizlik.
  • Boshqa mutaxassislar: uyqu apnoesi (somnolog), diabet, onkologiya, buyrak yoki jigar kasalligi.
  • Shoshilinch: oʻz joniga qasd xavfi; keskin boshlangan bosh ogʻrigʻi va koʻruv buzilishi (gipofiz apopleksiyasi).
17

Asosiy klinik xulosalar

  • Erkaklarda HSDD — jinsiy istakning doimiy (taxminan kamida 6 oy) yetishmasligi va klinik iztirob; iztirobsiz past istak normal farq boʻlishi mumkin.
  • Sabablar biopsixoijtimoiy: endokrin (gipogonadizm, giperprolaktinemiya, tireoid), ruhiy, dorilar, surunkali kasalliklar, uyqu, munosabat — odatda bir nechta omil birga.
  • Dori sabablarini doim tekshiring (SSRI, antipsixotiklar, antiandrogenlar, 5-ARI, opioidlar); doza kamaytirish yoki almashtirish — retsept yozuvchi bilan.
  • Endokrin tekshiruv: ertalabki umumiy T (ikki marta), SHBG, LH/FSH, prolaktin, TSH, glyukoza/HbA1c, lipidlar; natijani alomatlar bilan birga baholang.
  • Testosteron terapiyasi faqat alomat + tasdiqlangan past T boʻlganda; normal T da samarasiz; fertillik istagida qarshi koʻrsatma.
  • Prolaktinoma — dopamin agonistlari; depressiya va munosabat muammolari — psixoterapiya va juftlik terapiyasi; turmush tarzi muhim.
  • Qoʻshimchalar va tekshiruvsiz testosteron — keng tarqalgan xato; mutaxassisga yuborish mezonlarini bilish xavfsizlikni taʼminlaydi.
18

Bilimni tekshirish

1DSM-5 boʻyicha erkaklarda gipoaktiv jinsiy istak buzilishi tashxisi uchun qaysi shart muhim?
  1. Istak pasayishi taxminan kamida 6 oy davom etishi va klinik iztirob keltirishi
  2. Faqat testosteron past boʻlishi
  3. Faqat yoshning 40 dan oshishi
  4. Faqat sherikning shikoyati

Javob: A. Tashxis doimiy (taxminan 6 oy va undan koʻproq) istak yetishmasligi va iztirob asosida qoʻyiladi; boshqa sabablar bilan yaxshiroq izohlanmasligi kerak.

2Gipogonadizmni tasdiqlash uchun qaysi tahlil toʻgʻri?
  1. Kechqurun bir marta olingan testosteron
  2. Ertalab ikki marta tasdiqlangan umumiy testosteron
  3. Siydikdagi testosteron
  4. Faqat PSA

Javob: B. Testosteron sutkalik ritmga ega: ertalab (taxminan 7–11 soat) olingan va takroriy natija ishonchliroq.

3Past istak, past testosteron va past LH bilan kelgan erkakda qaysi tekshiruv muhim?
  1. Siydik madaniyati
  2. Faqat PSA
  3. Prolaktin va gipofiz tekshiruvi
  4. Spermogramma

Javob: C. Past LH bilan past T ikkilamchi gipogonadizmni koʻrsatadi; prolaktinoma va gipofiz kasalliklari tekshiriladi.

4Quyidagi dorilardan qaysi biri prolaktinni oshirib istakni pasaytirishi mumkin?
  1. Tadalafil
  2. Metformin
  3. Levotiroksin
  4. Risperidon

Javob: D. Antipsixotiklar (risperidon va boshqalar) dopamin D2 retseptorlarini bloklab, prolaktinni oshiradi.

5Testosteroni normal, lekin istagi past erkak uchun testosteron terapiyasi haqida qaysi gap toʻgʻri?
  1. Birinchi qator davo
  2. Samarasi isbotlanmagan va koʻrsatma emas
  3. Faqat gel shaklida samarali
  4. Faqat kabergolin bilan birga beriladi

Javob: B. Testosteron terapiyasi biokimyoviy tanqislik va alomatlar boʻlganda koʻrsatma; normal darajada foydasi isbotlanmagan.

6Fertillikni istagan erkakda testosteron terapiyasi nima uchun qarshi koʻrsatma?
  1. Spermatogenezni bostiradi
  2. Prolaktinni oshiradi
  3. Gematokritni pasaytiradi
  4. Libidoni kamaytiradi

Javob: A. Ekzogen testosteron LH/FSH ni bostirib, spermatogenezni toʻxtatadi; qaytar, lekin tiklanish oylar oladi.

·

Adabiyotlar

  • EAU Guidelines on Sexual and Reproductive Health, 2024
  • AUA Testosterone Deficiency, 2018
  • AUA Guideline: Erectile Dysfunction, 2018
  • Campbell-Walsh-Wein Urology, 12th ed., 2020
  • Williams Textbook of Endocrinology, 14th ed., 2020
  • Guyton and Hall Textbook of Medical Physiology, 14th ed., 2020
  • ICD-10 (WHO)

Taqdimot taʼlim maqsadida tayyorlangan. Klinik qarorlar amaldagi klinik tavsiyalar va bemorning holatiga asoslanishi kerak. Foydalanganda muallifni va sayt manzilini koʻrsating.

PPTX yuklab olish (548 KB)

Shu boʻlimdagi boshqa taqdimotlar

Qabulga yozilish