Sunnat tez boʻshanishga ishonchli taʼsir qilmaydi: bugungi ilmiy maʼlumotlarga koʻra, u tez boʻshanishni na davolaydi, na keltirib chiqaradi. Sunnat qilingan va qilinmagan erkaklarni solishtirgan tadqiqotlar natijalari bir-biriga zid, jiddiy farq esa isbotlanmagan. Shuning uchun sunnat tez boʻshanish davosi sifatida tavsiya etilmaydi.
Oʻzbekistonda koʻpchilik erkaklar bolaligida sunnat qilinadi, shu sababli bu mavzuda turli gaplar yuradi. Biri «sunnat qilinmaganlar tez boʻshanadi» desa, boshqasi «sunnatdan keyin boshcha sezgir boʻlib qoladi» deydi. Quyida bu fikrlarning qaysi biri haqiqatga yaqinligini, sunnatdan keyin nimalar oʻzgarishini va tez boʻshanishni aslida nima davolashini tushuntiramiz.
Nega sunnat va tez boʻshanishni bogʻlashadi?
Boshcha terisi — sunnatda olib tashlanadigan teri — sezuvchi asab uchlariga boy. Sunnat qilinmagan erkakda olat boshchasi odatda shu teri ostida yopiq turadi. Sunnatdan keyin esa boshcha doimo ochiq qoladi va kiyimga tegib yuradi. Shundan ikki qarama-qarshi taxmin kelib chiqadi:
- «Sunnatdan keyin sezgi kamayadi». Boshcha yuzasi vaqt oʻtib biroz quruqlashadi va qalinlashadi, demak, sezgi pasayib, aloqa uzayadi.
- «Sunnatdan keyin sezgi oshadi». Boshcha himoyasiz qoladi, demak, u sezgirroq boʻlib, boʻshanish tezlashadi.
Ikkala fikr ham mantiqiy tuyuladi, lekin ular faqat terining sezuvchanligiga asoslangan. Boʻshanish tezligini esa asosan teri emas, miya boshqaradi: serotonin kabi moddalar olatdan kelgan signallarni «qayta ishlaydi» va refleks qachon ishga tushishini hal qiladi.
Sunnat tez boʻshanishga taʼsir qiladimi: tadqiqotlar nima deydi
Olimlar bu savolni bir necha yoʻl bilan oʻrganishgan:
- sunnat qilingan va qilinmagan erkaklarning boʻshanish vaqtini solishtirishgan;
- voyaga yetganda sunnat qilingan erkaklarda operatsiyadan oldingi va keyingi holatni taqqoslashgan;
- olat boshchasining sezgisini maxsus asboblar bilan oʻlchashgan.
Natijalar turlicha chiqqan. Baʼzi kichik tadqiqotlarda sunnatdan keyin aloqa biroz uzaygan, boshqalarida biroz qisqargan, koʻpchiligida esa sezilarli farq topilmagan. Voyaga yetgan erkaklar ishtirok etgan yirik tadqiqotlarda ham sunnat jinsiy funksiyani, jumladan boʻshanishni sezilarli oʻzgartirmagan.
Xulosa: sunnat va tez boʻshanish oʻrtasida ishonchli bogʻliqlik isbotlanmagan. Tez boʻshanishning asosiy sabablari boshqa: miyadagi serotonin muvozanati, xavotir, prostatit, qalqonsimon bez muammolari, ereksiya zaifligi. Ular haqida tez boʻshanish sabablari maqolasida batafsil yozganmiz.
Afsona: «Sunnat qilinmagan erkaklar albatta tez boʻshanadi.» Haqiqat: Tez boʻshanish sunnat qilingan erkaklar orasida ham, qilinmaganlar orasida ham uchraydi. Sunnat holati uning ishonchli sababi sifatida tan olinmagan.
Sunnat va jinsiy aloqa: nimalar oʻzgaradi?
Voyaga yetganda sunnat qilinsa, dastlabki haftalarda sezgi haqiqatan oʻzgaradi. Ochilib qolgan boshcha kiyimga tegsa, sezgir va noqulay boʻlishi mumkin. Keyingi haftalarda teri moslashadi va bu sezgirlik kamayadi. Yara toʻliq bitguncha — odatda 4–6 hafta — jinsiy aloqadan saqlanish tavsiya etiladi.
Sunnatdan keyingi dastlabki yaqinliklarda baʼzi erkaklar boʻshanish odatdagidan tezroq yoki sekinroq boʻlayotganini sezadi. Buning sababi koʻpincha uzoq tanaffus va «hammasi joyidami?» degan xavotir. Odatda bir necha hafta muntazam jinsiy hayotdan keyin holat barqarorlashadi.
Bolaligida sunnat qilingan erkaklar boshqa holatni bilmaydi: ular uchun bu tabiiy boshlangʻich nuqta. Ularning boʻshanish tezligini sunnat emas, boshqa omillar belgilaydi. Voyaga yetganda sunnat qanday oʻtkazilishi va tiklanish haqida: kattalarda sunnat.
Qachon boshcha terisi haqiqatan aloqaga xalaqit beradi?
Sunnatning oʻzi tez boʻshanishni davolamaydi. Lekin baʼzi teri muammolari aloqani ogʻriqli qiladi, ogʻriqdan qochgan erkak esa beixtiyor shoshiladi va aloqani tezroq tugatadi. Bunday holatlar:
- Fimoz. Boshcha terisi tor, ereksiya paytida tortiladi, yoriladi va ogʻriydi. Batafsil: kattalarda fimoz.
- Qisqa yugancha. Boshcha ostidagi ingichka teri burmasi kalta boʻlib, aloqada tortiladi va baʼzan yirtiladi.
- Takroriy balanopostit. Boshcha va uning terisi qayta-qayta yalligʻlanadi, achishadi.
Bu holatlarda sunnat yoki yugancha plastikasi tibbiy koʻrsatma boʻlishi mumkin. Maqsad esa ogʻriq va yalligʻlanishni yoʻqotish. Agar erkak ogʻriq tufayli shoshilgan boʻlsa, ogʻriq ketgach nazorat ham yaxshilanishi mumkin. Biologik yoki psixologik sababli tez boʻshanish esa operatsiyadan keyin ham saqlanib qoladi.
Tez boʻshanishni aslida nima davolaydi?
Samaradorligi isbotlangan usullar bor va ularning hech biri operatsiyani talab qilmaydi:
- hayajonni boshqarishni oʻrgatadigan mashqlar: toʻxtab-boshlash, qisish, Kegel;
- olat boshchasiga surtiladigan ogʻriqsizlantiruvchi sprey yoki kremlar;
- shifokor tayinlaydigan tabletkalar;
- sababni davolash: prostatit, qalqonsimon bez muammosi yoki ereksiya zaifligi;
- psixologik yordam va turmush oʻrtogʻi bilan birga ishlash.
Birinchi qadam — tez boʻshanish turini aniqlash. Muammo birinchi tajribalardan beri deyarli har safar takrorlanadimi yoki ilgari hammasi joyida boʻlib, keyinchalik paydo boʻlganmi? Birinchi holatda koʻpincha biologik omillar, ikkinchisida esa aniq kasallik yoki hayotiy vaziyat sabab boʻladi. Davolash rejasi shu javobga qarab tuziladi, sunnat holati esa bu rejada deyarli rol oʻynamaydi. Barcha usullar haqida batafsil: tez boʻshanishni davolash.
Internetda olat asablarini kesish yoki boshchaga turli moddalar yuborish kabi muolajalar ham reklama qilinadi. Xalqaro tavsiyalar ularni qoʻllab-quvvatlamaydi: samarasi isbotlanmagan, asoratlari esa qaytarib boʻlmas boʻlishi mumkin. Boshcha sezgirligi mavzusida: olat sezuvchanligi.
Muhim: Tez boʻshanishni davolash uchun sizga sunnat yoki olatga boshqa operatsiya taklif qilinsa, rozilik berishdan oldin boshqa urolog-androlog fikrini oling.
Qachon shifokorga murojaat qilish kerak?
Quyidagi hollarda androlog bilan maslahatlashing:
- tez boʻshanish bir necha oydan beri davom etyapti va sizni qiynayapti;
- sunnatdan keyin 2–3 oy oʻtsa ham jinsiy hayotda noqulaylik yoki ogʻriq saqlanmoqda;
- boshcha terisi ochilmaydi, yoriladi yoki aloqada ogʻriydi;
- yugancha aloqada tortilib ogʻriydi yoki qonaydi;
- boshchada qizarish, qichishish yoki oq karash qayta-qayta paydo boʻladi;
- shoshilinch: orqaga surilgan boshcha terisi joyiga qaytmay, boshcha shishib ogʻrisa (parafimoz) — darhol shifoxonaga boring;
- shoshilinch: sunnatdan keyin bosib turilganda ham toʻxtamaydigan qon ketishi yoki siya olmaslik.
Sunnat, boshcha terisi yoki boʻshanish bilan bogʻliq savollaringizni androlog Davron Dautov bilan maxfiy muhokama qilishingiz mumkin.
Xulosa
Sunnat tez boʻshanishni ishonchli davolamaydi va keltirib chiqarmaydi — tadqiqotlarda bu bogʻliqlik isbotlanmagan. Sunnat tibbiy, diniy yoki shaxsiy sabablar bilan qilinadi, tez boʻshanish esa mashqlar, mahalliy vositalar, dorilar va sababni davolash orqali boshqariladi. Teri muammosi aloqani ogʻriqli qilsa, uni davolash qulaylikni oshiradi, lekin tez boʻshanishning boshqa sabablarini ham tekshirish kerak.
Koʻp beriladigan savollar
Sunnatdan keyin boshcha sezuvchanligi kamayadimi?
Dastlabki haftalarda ochilib qolgan boshcha aksincha sezgirroq boʻladi, keyin teri moslashadi. Uzoq muddatda sezgi oʻzgarishi haqidagi maʼlumotlar bir-biriga zid. Koʻpchilik erkaklar sunnatdan keyin jinsiy hayotida sezilarli yomonlashuvni sezmaydi.
Tez boʻshanish uchun kattalarda sunnat qilish tavsiya etiladimi?
Yoʻq. Xalqaro tavsiyalarda sunnat tez boʻshanish davosi sifatida koʻrsatilmagan. Kattalarda sunnat fimoz, takroriy yalligʻlanish kabi tibbiy sabablar yoki diniy va shaxsiy qaror bilan qilinadi.
Sunnatdan keyin tez boʻshanish paydo boʻldi. Bu operatsiya asoratimi?
Koʻpincha yoʻq. Operatsiyadan keyingi uzoq tanaffus va xavotir dastlabki yaqinliklarni qisqartirishi mumkin, bu esa odatda bir necha hafta ichida oʻtadi. Holat 2–3 oydan ortiq davom etsa, androlog bilan boshqa sabablarni tekshiring.
Bolalikdagi sunnat chala qilingan boʻlsa, tez boʻshanishga taʼsir qiladimi?
Bunga dalil yoʻq. Qolgan teri ogʻriq, yalligʻlanish yoki noqulaylik tugʻdirsa, uni urolog koʻrib chiqadi va kerak boʻlsa tuzatishni taklif qiladi. Ammo bu tez boʻshanishni davolash usuli emas.
Uzaytiruvchi sprey sunnat qilingan erkakka ham yordam beradimi?
Ha. Mahalliy ogʻriqsizlantiruvchi vositalar boshcha sezgisini vaqtincha pasaytiradi va sunnat holatidan qatʼi nazar ishlaydi. Faqat roʻyxatdan oʻtgan mahsulotni va shifokor tushuntirgan tartibda ishlating.
Manbalar
- EAU Guidelines on Sexual and Reproductive Health, 2024
- ISSM definition of premature ejaculation, 2014
- Mayo Clinic, Patient Care & Health Information (Circumcision, male)
Maqola xalqaro tibbiy tavsiyalar asosida tayyorlangan.
Muhim: bu maqola umumiy maʼlumot uchun. U shifokor koʻrigini almashtirmaydi. Dorilarni faqat shifokor tayinlaydi.